Wasiiru-Dowlaha Wasaaradda Tamarta iyo Kheyraadka Biyaha ee Xukuumadda Federaalka Soomaaliya, Mudane Maxamed Cabdullaahi Faarax, oo uu wehliyo Safiirka Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya ee dalka Hindiya, Mudane Dr. Cabdullaahi Maxamed Odowaa, ayaa ka qaybgalay Shirweynaha Guud ee Isbahaysiga Caalamiga ah ee Tamarta Qorraxda (International Solar Alliance – ISA), kaas oo lagu qabtay magaalada New Delhi ee caasimadda dalka Hindiya.
Shirweynahan oo ay ka soo qaybgaleen madax sare, wasiirro, diblomaasiyiin, wakiillo dowladeed iyo ergooyin ka kala socday in ka badan 130 waddan, ayaa diiradda lagu saaray horumarinta tamarta la cusboonaysiin karo, xoojinta iskaashiga caalamiga ah, soo jiidashada maalgashiga iyo sidii loo ballaarin lahaa helitaanka tamar nadiif ah oo la awoodi karo.
Shirweynaha waxaa si rasmi ah u furay Ra’iisul Wasaaraha Jamhuuriyadda Hindiya, Mudane Narendra Modi, kaas oo khudbaddiisa furitaanka ku adkeeyey muhiimadda ay leedahay in waddamada caalamku iska kaashadaan horumarinta ilaha tamarta nadiifta ah, ilaalinta deegaanka iyo xaqiijinta helitaanka tamar waarta oo ay ka faa’iideystaan bulshooyinka ku kala nool dunida.
Ra’iisul Wasaare Modi ayaa sheegay in horumarinta tamarta qorraxda iyo ilaha kale ee tamarta la cusboonaysiin karo ay door muhiim ah ka qaadan karaan kobaca dhaqaalaha, abuurista fursado shaqo iyo yareynta saameynta isbeddelka cimilada. Waxa uu sidoo kale carrabka ku adkeeyey in tiknoolajiyadda casriga ah, maalgelinta iyo khibradda farsamo si caddaalad ah loo gaarsiiyo dhammaan waddamada, gaar ahaan dalalka Afrika oo leh fursado ballaaran oo ku saabsan horumarinta tamarta qorraxda.
Sidoo kale, Ra’iisul Wasaaraha Hindiya ayaa soo bandhigay hindisaha Sanduuqa Tamarta Qorraxda ee Afrika oo dhan 200 milyan oo doollar, kaas oo loogu talagalay in lagu dhiirrigeliyo maalgelinta mashaariicda tamarta qorraxda, laguna taageero waddamada Afrika sidii ay u ballaarin lahaayeen adeegyada korontada iyo isticmaalka tamarta nadiifta ah.
Hindisahan ayaa qayb ka ah dadaallada lagu doonayo in dalalka Afrika laga taageero sidii ay uga faa’iideysan lahaayeen kheyraadka tamarta dabiiciga ah, loona horumarin lahaa mashaariic awood u siinaya bulshooyinka aan weli helin adeeg koronto oo ku filan inay helaan ilo tamareed oo la isku halleyn karo.
Dhanka kale, Narendra Modi ayaa sheegay in awoodda tamarta aan shidaalka laga dhalin ee Hindiya ay gaartay 308 gigawatt (GW), iyadoo dowladda dalkaasi ay hiigsanayso in awooddaasi ay gaarto 500 gigawatt marka la gaaro sannadka 2030. Waxa uu sidoo kale tilmaamay in waaxda tamarta nadiifta ah ee Hindiya laga filayo fursado maalgashi oo ka badan 220 bilyan oo doollar dhammaadka tobankan sano.
Waxa uu intaas ku daray in dowladda Hindiya ay waddo barnaamijyo kala duwan oo lagu dhiirrigelinayo isticmaalka tamarta qorraxda, kuwaas oo ay ka mid yihiin barnaamijyada PM Surya Ghar iyo PM-KUSUM. Barnaamijyadan ayaa diiradda saaraya in tamarta qorraxda laga faa’iideysto guryaha iyo beeraha, si loo yareeyo ku tiirsanaanta ilaha tamarta ee dhaqameed, loona kordhiyo wax-soo-saarka tamarta nadiifta ah.
Ra’iisul Wasaaraha Hindiya ayaa sidoo kale ugu baaqay waddamada xubnaha ka ah Isbahaysiga Caalamiga ah ee Tamarta Qorraxda inay xoojiyaan iskaashiga, is-weydaarsiga aqoonta iyo wada-shaqaynta farsamo, si loo dardargeliyo hirgelinta mashaariicda tamarta nadiifta ah ee ka jira waddamada kala duwan.
Wafdiga Soomaaliya ee ka qaybgalay shirweynaha ayaa waxaa sidoo kale ka mid ahaa diblomaasiyiin ka tirsan Safaaradda Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya ee dalka Hindiya iyo mas’uuliyiin ka socday Wasaaradda Tamarta iyo Kheyraadka Biyaha ee Xukuumadda Federaalka Soomaaliya.
Ka-qaybgalka wafdiga Soomaaliya ayaa qayb ka ah dadaallada dowladda Federaalka ee lagu xoojinayo xiriirka iyo iskaashiga caalamiga ah, gaar ahaan dhinacyada tamarta, horumarinta tiknoolajiyadda, soo jiidashada maalgashiga iyo ka faa’iidaysiga fursadaha ay bixiyaan hay’adaha iyo isbahaysiyada caalamiga ah.
Soomaaliya ayaa leh fursado waaweyn oo ku saabsan horumarinta tamarta qorraxda, maadaama ay tahay dal hela qorrax joogto ah inta badan sannadka, taas oo abuureysa fursado lagu horumarin karo mashaariicda tamarta la cusboonaysiin karo. Ka faa’iidaysiga fursadahaasi waxa uu wax weyn ka tari karaa kordhinta wax-soo-saarka korontada, gaar ahaan deegaannada miyiga ah iyo goobaha ay adag tahay in la gaarsiiyo adeegyada korontada ee caadiga ah.
Sidoo kale, horumarinta tamarta qorraxda waxay Soomaaliya u abuuri kartaa fursado lagu yareeyo kharashaadka korontada, laguna taageero adeegyada aasaasiga ah sida isbitaallada, xarumaha waxbarashada, ceelasha biyaha iyo xarumaha kale ee bulshada. Waxaa intaas dheer in tamarta nadiifta ahi ay door ka qaadan karto horumarinta ganacsiga, wax-soo-saarka beeraha iyo kobcinta dhaqaalaha dalka.
Ka-qaybgalka shirweynahan ayaa sidoo kale fursad u siinaya Soomaaliya inay la wadaagto dalalka kale khibradaha iyo qorshayaasha la xiriira horumarinta tamarta, isla markaana ay ka faa’iideysato taageerada farsamo iyo maalgelinta caalamiga ah ee loogu talagalay mashaariicda tamarta la cusboonaysiin karo.
Waxaa la filayaa in iskaashiga noocan oo kale ah uu gacan ka geysto dadaallada Soomaaliya ay ku horumarinayso kaabeyaasha tamarta, kordhinayso helitaanka korontada, isla markaana abuureyso nidaam tamareed oo waara oo dabooli kara baahiyaha bulshada iyo kobaca dhaqaalaha dalka.
Ugu dambeyn, ka-qaybgalka Soomaaliya ee Shirweynaha Guud ee Isbahaysiga Caalamiga ah ee Tamarta Qorraxda ayaa muujinaya muhiimadda ay Xukuumadda Federaalka Soomaaliya siinayso horumarinta tamarta la cusboonaysiin karo iyo xoojinta iskaashiga caalamiga ah, si looga faa’iideysto fursadaha maalgashi iyo tiknoolajiyadeed ee gacan ka geysan kara xaqiijinta helitaanka tamar nadiif ah, la awoodi karo, isla markaana waarta.